Hoe CSG De Lage Waard 900 leerlingen laat rekenen zonder volle roosters

De school in beeld

CSG De Lage Waard is een VO-school met leerlingen op vmbo basis, kader, mavo en mavo-havo niveau. Rianne Schuurman werkt er al 14 jaar en werd destijds aangenomen met één specifieke opdracht: rekenonderwijs neerzetten. Ze komt uit het basisonderwijs, werkte jaren in groep 8, en zette het rekenonderwijs op school neer samen met twee wiskundedocenten die de structuur bedachten.

Toen de rekentoets verdween, verdwenen de lessen mee

Toen de rekentoets nog verplicht was, gaf Rianne de hele week rekenen, aan alle klassen en alle niveaus. De resultaten waren opvallend: een slagingspercentage van 98 procent op het rekenexamen. Het ministerie van Onderwijs meldde zich en liep meerdere dagen mee om te zien hoe dat mogelijk was.

Toen de rekentoets in 2018 werd afgeschaft, verdwenen de rekenlessen langzaam. Rianne ging wiskunde geven. De uren waren er niet meer voor.

“Rekenen is een beetje in de kast gekomen. Toen bleek toch dat het heel belangrijk is dat leerlingen blijven rekenen.”

Twee jaar geleden haalde de school het systeem letterlijk van de plank. Alles wat werkte, werd opnieuw ingevoerd.

Het systeem: iedereen onderhoudt, niet iedereen heeft les

De kern van de aanpak is eenvoudig en voor de hele school toepasbaar. Alle 800 leerlingen werken elke periode aan een rekentaak in Logisch Rekenen. Dat gaat zelfstandig, thuis of op school, en is niet vrijblijvend.

Na elke periode volgt een clustertoets over de behandelde hoofdstukken. Wie een onvoldoende haalt, krijgt rekenlessen bij Rianne. Wie voldoende scoort, gaat verder zonder extra begeleiding. Volgende periode, dezelfde check.

“Laat heel de school rekenen. Zoom dan in op de leerlingen die het écht nodig hebben.”

Leerlingen kunnen dus een heel jaar in de rekenlessen zitten, maar ook maar één periode. Het hangt volledig af van de clustertoetsen. Dat maakt de selectie transparant en voor leerlingen begrijpelijk.

Niet vrijblijvend, en dat merken leerlingen

De rekentaak moet af. Dat is geen suggestie, maar een afspraak die de hele school deelt. Wiskundedocenten zijn medeverantwoordelijk voor de voortgang in hun klassen, en de clustertoets aan het einde van elke periode maakt het resultaat zichtbaar. Wie de taak niet heeft gedaan, merkt dat direct.

Rianne investeert veel in haar zichtbaarheid op school. Vanaf de eerste weken van het eerste leerjaar weten leerlingen wie ze is en wat rekenen op hun school betekent. Die bekendheid maakt het makkelijker om leerlingen aan te spreken, bij te houden en te begeleiden, ook buiten de rekenlessen om.

Coördinatie als ruggengraat

Omdat Rianne leerlingen al vanaf het eerste leerjaar kent, bouwt ze een langetermijnbeeld op. Ze ziet wie structureel moeite heeft met rekenen, herkent patronen die een vakdocent mist, en kan ook in latere leerjaren nog gericht bijsturen.

Het systeem valt of staat bij goede coördinatie. Zonder één kartrekker die het bewaakt, versnippert het. Bij scholen waar rekenen op vrijwillige basis is ingepland bestaat het risico dat een deel van de leerlingen aan het einde van het jaar nauwelijks aan rekenen is toegekomen.

Ondertussen staat de school niet stil. Rianne is dit schooljaar gestart met een pilot waarbij sterke rekenaars op 3F-niveau mogen doorwerken. Zo biedt de aanpak niet alleen ruimte voor wie extra begeleiding nodig heeft, maar ook voor wie meer aankan.

De resultaten spreken

De school nam dit jaar voor het eerst een DIA-toets af bij de eerste, tweede en derde klas. CSG De Lage Waard scoort schoolbreed boven het landelijk gemiddelde. Rianne is voorzichtig met harde conclusies, want een directe vergelijking met de periode vóór herinvoering is er nog niet. In juni volgt een nieuwe meting, die meer helderheid geeft over de groei door het jaar heen.

Ze gelooft dat de combinatie van het onderhouden van rekenvaardigheden voor alle leerlingen en gerichte rekenlessen voor wie het nodig heeft het verschil maakt. Twee jaar na de herstart staat het systeem weer stevig.

“Als je goed kunt rekenen, heeft dat ook zijn weerslag op andere vakken.”

Wat kun jij morgen oppakken?

De aanpak van CSG De Lage Waard is niet afhankelijk van een groot budget of een volledig rekenteam. Wél van structuur, een duidelijke kartrekker en wiskundedocenten die meedenken en medeverantwoordelijk zijn. Juist die gedeelde eigenaarschap maakt het systeem houdbaar. Een paar vragen om mee te beginnen:

• Hoe borgen wij dat alle leerlingen rekenen blijven onderhouden, ook als ze geen rekenles volgen?
• Wie is op onze school verantwoordelijk voor de voortgang, en wie spreekt collega-docenten aan als taken blijven liggen?
• Gebruiken we de toetsdata die we al hebben om gerichte selectie te maken voor extra begeleiding?
• Wat is er nodig om rekenen bij ons niet vrijblijvend te maken?

Wil je zien hoe Logisch Rekenen als fundament kan dienen voor zo’n aanpak? Vraag een proeflicentie aan of plan een gesprek met een van onze onderwijsadviseurs.